zaterdag 27 oktober 2012

De tijd

Uren, minuten, dagen, weken, een maand. Tijd genoeg of tekort. Glipt het door onze vingers… of houden we over? Toekomst, heden of verleden. Elke dag weer anders. De tijd. Wat is tijd?

“Wil je het goed doen, zeg dan niet dat de wintertijd zondag in gaat. Nee, de zomertijd is dan afgelopen #gewone tijd” las ik op twitter. Vanavond is het weer zover. We verzetten de klok. Waarom eigenlijk? Er veranderd niets, we houden hooguit onszelf voor de gek. Maar dan wel gezellig met zijn allen tegelijk. Dat kan ook niet anders, want we zijn kudde dieren. En dus slapen we vannacht massaal een uur korter. Of gaan we vroeger naar bed of staan we later op. De een heeft er last van de ander merkt niets.
Tijd is ongrijpbaar. Voelen voor jou de minuten lang, gaan ze voor een ander veel te snel. En dat is raar want tijd is zo constant. Duidelijk afgebakend. Altijd hetzelfde. Een seconde is een seconde, een minuut een minuut. Niet langer, niet korter. De dagen duren door de week even lang als in het weekend. De werkdagen even lang als vrije dagen en ook in de vakantie gaan de minuten niet sneller of langzamer voorbij. Tijd kan na hoogte, breedte en lengte gezien worden als de vierde dimensie. Tijd is een begrip waarmee de volgorde of duur beschreven wordt. De tijd gaat altijd maar door en dat terwijl soms voor je gevoel de tijd stil lijkt te staan. Hoe bizar is de tijd.
“Maar de tijden veranderen” zeggen we. Niet de tijd van de uren en de minuten maar de tijden van de jaren. Het verleden is anders dan het heden en anders dan de toekomst. Ons besef van tijd wordt anders met de jaren. Kunnen we als kind niet snel genoeg een jaartje ouder worden, stellen we dat op latere leeftijd graag nog even uit. Zo ook met onze zomer en wintertijd. We willen genieten, alles er uit halen. Ook bij de tijd. Is het zomer en dus langer licht, houden we ons zelf voor de gek en zetten we de klok een uur vooruit. Kunnen we ineens voor ons gevoel zonder problemen langer op blijven. Eigenlijk passen we gewoon onze werk- en schooltijden aan. Maar dat zou raar zijn, een uur later op je werk komen. Toch doen we het, elke zomer weer.
En nu vallen de blaadjes van de bomen, worden de dagen korter zeggen we. Maar de dagen blijven hetzelfde. Het zijn de zonuren die minder worden. We verleggen onze tijd. Optimaal genieten, optimaal presteren, optimaal benutten. Dus zetten we onze klokken weer terug op de gewone tijd. Maar wat maakt het uit. Hoe zou de wereld er uit zien als we alle klokken stil zouden zetten, horloges af zouden doen en onze innerlijke tijd weer eens gingen volgen. Zouden wij “op tijd lopen” of zouden we hopeloos in de knoei komen? Past alles alleen omdat we op de klok weer snel naar het volgende hollen? Vorig jaar zomer was ik in de woestijn. Geen horloge om, alle tijd van de wereld. De zon was mijn gids. En het was prachtig te zien dat mijn lichaam precies wist hoe laat het was. Ik had daar ineens geen klok meer nodig en kwam precies op tijd bij de berg om naar de zonsondergang te gaan kijken. Feilloos kon ik aan de zon zien hoe laat het was.
Soms droom ik van wonen aan zee. Kijken naar en lopen langs het water. Van schrijven en denken. Van rust en geen horloge. Van eten als ik honger krijg en slapen als ik moe ben. Niet omdat het moet van de klok en van mijn plichtsbesef, maar omdat ik het wil, het voel. Leven naar gevoel. Uren, minuten, dagen, weken, een maand. Tijd genoeg of tekort. Glipt het door mijn vingers… of hou ik tijd over? Toekomst, heden of verleden. Elke dag is anders. De tijd. Maar wat is tijd?
Met mezelf maak ik de afspraak om volgend weekend mijn horloge af te doen, de klokken stil te zetten en een heel weekend te leven alsof de tijd niet bestaat. Alsof alle tijd van mij is. En de tijd voorbij gaat in mijn ritme, mijn seconden, mijn minuten, mijn uren. En dan ga ik wandelen als ik voel dat ik naar buiten wil, eten als ik honger krijg, slapen als ik moe ben, vrijen als ik mijn lief dicht bij me voel en de aantrekkingskracht ontlaadt en schrijven als ik schrijven moet. Schrijven zonder tijd…… schrijven, schrijven, schrijven.