Lieve Sint

Ik hoef geen cadeaus dit jaar

alleen wat liefde voor elkaar

Een knuffel, een arm of een zoen

kunnen zoveel met je doen

Lieve Sint krijg jij dat voor elkaar

dan geef je zoveel mensen

een heel gelukkig jaar

"Zwarte?" Pieten

“Weet je mama,” zegt mijn dochter terwijl ze bij mij in bad zit, “zwarte pieten, die zijn eigenlijk helemaal niet zwart.” “Dat weet ik” antwoord ik. Ze kijkt me verbaasd aan.  “Weet je ook wie die Pieten zo zwart maakt?” vraag ik op mijn beurt. Ze schud haar hoofd en kijkt met grote vragende ogen naar mij. “Ik” zeg ik zonder blikken of blozen. Haar ogen worden nog groter. “Echt?” zegt ze. “Ja echt!” knik ik. “En weet Sinterklaas dat ook?” vraagt ze dan.

Heel even dacht ik dat ook mijn jongste nu het tijdperk van geloven voorbij was. Maar het simpele “en weet Sinterklaas dat ook?” weerhoud me ervan om verdere uitleg te geven. “Yes, nog één jaar” denk ik, “nog één jaar genieten van een gelovig kind in huis.“ Ik pak de shampoo en draai behendig het onderwerp op krullen, haren wassen en zeepbellen. Gretig pakt ze het op en we spetteren verder. “De komende weken,“ besluit ik, zuig ik alle momenten in mij op.”

Al sinds jaren ben ik volgens mijn kinderen erg goed bevriend met Sinterklaas. Als hij op school komt moet mama altijd erg vroeg weg om Sinterklaas te helpen aankleden. Ook belt hij regelmatig als de Pieten weer eens iets raars gedaan hebben. Zo staat het kantoortje vol met cadeautjes omdat de Pieten weer eens geen pakhuis geregeld hadden voor de cadeautjes van onze judovereniging. En als Sinterklaas het schoolplein op komt, loop ik altijd bij hem, help hem met zijn staf en mijter en vraagt hij bij alles raad aan mij. Mijn kinderen vinden het prachtig en glimmen van oor tot oor. Dat is dus mooi hun mama daar he, naast Sinterklaas. Mijn jongste dochter vraagt dan ook regelmatig of zij later als ze groot is dat ook mag, in de ochtend Sinterklaas gaan aankleden.

Jaren geleden kwam ik met mijn kinderen in een nieuwe situatie; een nieuw samengesteld gezin. De oudste twee "nieuwe" kinderen waren bijna 10 jaar en geloofden niet meer. Op school deden zij aan surprise. Enthousiast vertelde ze tussen de middag aan tafel over de lootjes en wie ze hadden. De andere kinderen keken mij vragend aan. Spontaan kwam de uitleg dat Sinterklaas het zo druk heeft dat hij meestal regelt dat oudere kinderen op school hem helpen door voor elkaar surprises te maken, over mijn lippen. “Wat een goed plan van Sinterklaas” vond mijn zoon van toen 7 jaar oud. “Kunnen we dat thuis ook doen mam?” En zo vierden we vanaf het eerste jaar Sinterklaas met surprises en een zak cadeautjes aan de voordeur. Dat eerste jaar kon de jongste van amper 2 nog geen surprise maken maar vanaf dat ze 3 was, deed ze op haar manier al mee. Elk jaar ging er een kind over van de groep “gelovige” naar de groep “wij spelen het spelletje wel mee”. Wekenlang was er geheimzinnigheid in huis, waren deuren van kamers gesloten en prijkte overal briefjes “eerst kloppen!” Op de avond zelf moeten ze standaard van ons met zijn allen de hond uitlaten zodat wij de cadeautjes klaar konden zetten.  MIsschien was dat nog wel het spannendste deel.

Zo ook op de avond na haar vraag in bad. Op het aanrecht staat allerlei lekkers klaar en de sinterklaas muziek galmt door de kamer. Er zijn weer geweldige surprise gemaakt. De zak met overige cadeautjes staat al klaar, alleen weten de kinderen nog niet waar. Het is het tweede jaar dat alleen de jongste nog gelooft. Maar dit jaar is ze extra alert. Ze onderzoekt grondig de blikken van de anderen bij elk geluid. Toch laat ze zo min mogelijk blijken. We genieten de hele avond en ze zijn allemaal razend enthousiast over hun cadeaus. Stiekem vraag ik mij af wanneer ik het haar ga vertellen en hoe.

De dag na Sinterklaas kijk ik naar mijn dochter. Dan zie ik het aan haar blik. Ik hoef niets meer te vertellen. Ze is er uit hoor. Jawel, ze heeft het door. De zwarte pieten zijn eigenlijk niet zwart en dat weet Sinterklaas ook!

 

 

 

Elk huisje heeft zijn kruisje

“Ik heb er nog meer” roept hij naar zijn vriendje die aan de kant van het water staat met een hengel. Hij houdt een bakje in zijn hand en loopt op een drafje naar het andere jongetje. Ik bekijk het van een afstandje en denk “wat heerlijk om zo klein te zijn en geen zorgen te hebben”. Dan schrik ik van mijn gedachte want wie zegt mij dat zij geen zorgen hebben. Misschien gaan ze straks wel naar huis waar de één ruziënde ouders heeft en de ander alleen bij zijn vader is omdat zijn moeder een half jaar geleden overleed.

Langzaam wandel ik verder. De hond loopt iets voor mij uit. Vanaf een afstand kan een ander hier een prachtig gelukkig tafereeltje van maken. Dan ben ik iemand die heerlijk aan het wandelen is en zo naar huis gaat. Naar een gezellig warm huis waar manlief koffie heeft gezet en voor de kinderen warme chocolademelk heeft gemaakt. Een meisje hangt om hem heen te dralen en de jongen speelt met zijn autootjes. De kat ligt lui voor de brandende openhaard en het ruikt naar versgebakken appeltaart. Maar de realiteit is dat ik me eigenlijk gewoon heel verdrietig voel. De man is er niet en de kinderen dit weekend ook al niet. Mijn hoofd maalt om alles wat nog gedaan moet worden. De katten waar ik tijdelijk voor zorgde zijn gisteren weer naar huis gegaan en zelfs de hond is verdrietig en komt de keuken niet meer uit. Mijn huis is leeg. Er vandaag iets van maken heeft weinig zin want over een paar weken gaan we verhuizen. Ik trek mijn handen nog wat verder terug in mijn mouwen, het is koud. Niet alleen buiten maar vooral in mij. Dapper wandel ik door en ben voor de buitenwereld vast een mooi tafereeltje.

“Het is niet echt hoor, het is een neppe” zeiden de kinderen een paar jaar geleden als ze me weer eens met een drol of spin voor de gek wilde houden. Alles was niet echt was, heette “een neppe”. En hoe ouder ik word, hoe meer ik om me heen kijk en denk alles is zo nep. Als ik lees op twitter en facebook zie ik iedereen opzoek naar zichzelf. Het hoort bij deze tijd. Niet alleen ik maar de hele wereld is zich zelf blijkbaar kwijtgeraakt. Een enkeling heeft zich zelf inmiddels gevonden maar of dat werkelijk zo is vraag ik me soms af. Eens woonde ik in een huis dat van hout leek te zijn maar het niet was. De muren binnen leken steen maar waren dan weer wel van hout. Het gezin dat er in leefde was geen echt gezin. Het leek mooi.

Overal om me heen zie ik het. Het meisje op school dat lacht en komt aanrennen om me een knuffel te geven, lijkt heel gelukkig. Maar als je met haar praat komt een afschuwelijke waarheid naar boven. Een moeder die ik tijdens een info avond over haar kinderen hoorde praten, blijkt later aan Münchhausen by proxy te lijden. De vrouw waarvan ik me afvraag hoe ze in hemelsnaam op die oudere en zeker niet knappe man kon vallen, blijkt jarenlang mishandeld en hij ving haar op. Gezinnen die een prachtig totaalplaatje zijn, vallen spontaan uit elkaar. De man die zo gelukkig lijkt met zijn vrouw, heeft in het geheim een ander. In de netste wijk van de stad huist een hennepkwekerij en de man die zoveel geld lijkt te hebben, besluit zelfmoord te plegen omdat hij de druk van alle leningen niet meer aan kan. De mooiste vrouwen hebben heel wat laten inspuiten of rechttrekken. Prachtige boezems zijn vooral van silicone. En zelfs in mijn verhalen kun je niet weten wat echt is en wat niet. En op twitter en facebook proberen we vooral onszelf voor de gek te houden door te laten zien hoe gelukkig we zijn. En december is helemaal de maand vol bedrog.  

Als ik bij ze aanbel doe ik mijn best een glimlach tevoorschijn te toveren. Ondertussen probeer ik uit alle macht mijn tranen te bedwingen maar ik weet nu al dat dat tevergeefse moeite zal zijn. De eerste die nu iets aardigs tegen me zegt, krijgt de hele lading over zich heen. Als ze mijn jas aanpakt voel ik het al aankomen. En dan zegt ze: “Heb je lekker uitgeslapen?” Ik schud mijn hoofd en mompel iets. Maar te laat. Ze ziet ze al terwijl ik ze nog probeer te verdringen. Mijn hemel waarom kan ik niet gewoon lachen en doen alsof zoals de rest van de wereld. “Een last is van mijn schouders gevallen dus mens lach” denk ik bij mezelf. “Ach meisje” zegt ze dan en ja hoor alsof ze een startsein geeft lopen de tranen over mijn wangen. Na twee koppen koffie en heel wat praten, kunnen we beide weer adem halen. “Elk huisje heeft zijn kruisje” zegt ze tegen me. Ik prijs me gelukkig met wat ik wel heb en zou niet met haar willen ruilen. Zij misschien ook wel niet met mij. We dragen het lot en maken er het beste van. “Ach meestal lukt het me wel hoor” zeg ik dapper “dan zie ik het mooie allemaal wel”.  Ze knikt en weet wat ik bedoel. Het zijn mooie mensen en ik ben vooral blij dat ik ze ontmoet heb en verheug me er nu al op dat ze straks eens gezellig bij mij koffie kunnen komen drinken. Of liever nog het door mij aan hem beloofde borreltje.

Rituelen en tradities

Woensdag gehaktdag, is volgens mij niet meer? Lees ik op Facebook. “Net zo ouderwets als maandag wasdag!!!”, is het commentaar. Tradities, ik heb er toch wel iets mee. Het geeft rust. Straalt vertrouwen uit. En dat kunnen we af en toe best gebruiken in de deze snelle wereld.

“Ik hou wel van tradities maar gehaktdag.... ik introduceer bij deze de Woensdag Wrapdag!” antwoord ik. Ik kom net thuis van een netwerkbijeenkomst. Ook een soort nieuwe traditie. Elke week komen we als groep ondernemers bij elkaar om samen te ontbijten. Onze bedrijven nog eens onder de aandacht te brengen, te vertellen waarnaar we op zoek zijn en te kijken wat we voor elkaar kunnen betekenen”. De mens is een kuddedier zoals ik al eerder schreef in “het zwarte schaap” en dus voel ook ik me wel prettig in deze nieuwe kudde.

Twee weken geleden hield dit onderwerp me ook al bezig. Vroeg in de ochtend stond ik daar, bij de slagboom aan het begin van de camping waar ik met de kids voor 2 weken was gehuisvest. Ik keek hem na. Zo lang mogelijk en toen was ik de auto kwijt. Ik keek naar links, rechts, maar mijn ogen konden niets bewegend meer vinden daar op de dijk. Ik stopte mijn handen in mijn zakken, het was nog koud, hopend dat het zonnetje de boel zo zou komen verwarmen. In gedachte liep ik terug naar mijn tijdelijke thuis. Gek, bedacht ik me toen, hoe snel iets went. Het ritueel van uitzwaaien en teruglopen voelt als zo gewoon. De dag daarvoor na het boodschappen doen hoorde ik mezelf tegen mijn oudste zoon zeggen “Kom we gaan naar huis”. Krap anderhalve week waren we daar in die plaats op die camping. “Thuis”, ik moest er zelf om lachen. Anderhalve week en toen al waren een aantal activiteiten gewoonte geworden, een soort rituelen.

De dag dat we naar huis gingen kwam er een wat ouder stel naast ons staan. Toen ik ze gedag zei vertelde de man mij dat ze elk jaar daar op de camping kwamen en elk jaar rond de zelfde tijd en altijd vijf weken. “Tja dat is zo de traditie” zei hij. Ik bedacht me nog dat ik er niet aan zou moeten denken, elk jaar naar dezelfde camping. Maar elk jaar met kerst de grote gevulde kalkoen verveeld me eigenlijk nooit. Waarom vroeg ik me af. Waarom wil ik bij het een steeds wat anders en val ik bij het ander terug op altijd het geijkte, het zelfde. En misschien is dat het wel. We willen en moeten te veel in deze tijd. Steeds maar wat anders en soms, soms hebben we dan gewoon behoefte aan oud en vertrouwd. Even niet nadenken, weten wat er komen gaat. Rust.

De mens in zijn algemeenheid is gek op tradities en rituelen. En niet alleen in andere landen ook wij in Nederland hangen aan elkaar van de rituelen en tradities. We beseffen het alleen niet altijd. Ze geven je houvast, rust en vertrouwen. Koffie drinken op zondag bij je ouders, of het biertje bij de vrijdagmiddagborrel. De jaarlijkse familiedag, het sinterklaasfeest of vuurwerk en champagne en oliebollen om het nieuwe jaar in te luiden. Je weet wat er gaat komen, je hoeft er niet over na te denken en kunt dus loslaten. Ze zijn er ook in alle soorten en maten. Kinderen gedijen goed bij rituelen. Niet voor niets willen ze graag steeds hetzelfde boekje lezen, dezelfde film kijken. Teletubbies werd er groot mee “En nog een keertje…….” hoorde ik dan roepen en ja hoor daar kwam gewoon hetzelfde filmpje nog een keer voorbij. Maar ook het slaapritueel. Al vanaf baby slapen ze het best als ze weten wat er komt. En of het nou een boekje voorlezen is, een liedje zingen, de dag doornemen of samen tandenpoetsen….. het is de volgorde waarin de dingen gebeuren en wat er gebeuren gaat. Een vast patroon een ritueel. Niet voor niets hadden onze voorouders de drie R’s hoog in het vaandel. Reinheid, RUST en REGELMAAT.

“De functie van een traditie is het in stand houden van de maatschappelijke stabiliteit” lees ik. “En hoewel tradities statisch kunnen lijken, veranderen en vernieuwen ze voortdurend”. En dat is maar goed ook bedenk ik me. Want maandag wasdag zou niet meer opgaan in mijn gezin met pubers, maar een beetje vastigheid kunnen ze in deze leeftijdsfase best gebruiken. Daarom introduceer ik vanavond de Woensdag Wrapdag en bespreek ik gelijk ook even of de Donderdag Kidskookdag er ook bij kan. Ik hou wel van tradities en rituelen denk ik lachend. En zeker die laatste; de Donderdag Kidskookdag, lijkt me een pracht van een nieuwe traditie en prima uiting van RUST, althans voor mij dan.